روگذر و زیرگذر شهری

روگذر و زیرگذر شهری

روگذر و زیرگذر شهری

سال های سال خیابان در تصرف پیاده ها بود. بزرگسالان برای خرید مایحتاج به خیابان ها می آمدند،کودکان در کوچه پس کوچه های شهر بازی می کردند. رفته رفته عملکرد این خیابان ها جای خود را به اتوموبیل داد.خیابان ها تعریض شد،آسفالت تمام سطح آن را پوشاند و طی مدت کمی عابرین از خیابان ها عقب و به کناری رانده شدند.

در این میان پل های روگذر و زیرگذر نمادی از مدنیت و شهرنشینی به شمار آمد.بسیار قبل تر در تهران روگذرهای خیابان انقلاب ، سیدخندان و ... احداث شد و متاسفانه امروزه بعد از گذشت چندین سال ادامه این تفکر را در سایر شهرستان ها می بینیم.

شاید سواره ها راضی از این روگذرها و زیرگذرها باشند ولی با نگاهی عمیق تر به موضوع درمیابیم که سوای از آسیب های کالبدی و منظری به شهر، این روگذرها موجب به وجود آمدن بسیاری از آسیب های اجتماعی در شهرها می شوند.

در مباحث شهرسازی این فضاها را به عنوان فضاهای بی دفاع نام گذاری می کنند.یعنی فضاهایی که به دلیل مشخصات کالبدی و فیزیکی فی النفسه مورد هجوم انواع آسیب های اجتماعی قرار می گیرند و به مرور زمان به عنوان غده ای در شهر شناخته می شوند.

فضای زیر پل های سواره نه به پیاده تعلق دارد و نه به سواره. بلااستفاده ماندن این فضاها - خصوصا در شب -  سبب شکل گیری بزه در آنها می‌شود. معتادان و بی خانمان‌ها فضای مناسبی را برای خود در این مکان‌ها جستجو می‌کنند و دزدها و زورگیرها مخفی گاه خوبی برای در کمین نشستن به انتظار شکار می‌یابند و به مرور زمان برای خود مالکیت تعریف می کنند. دیگر حتی نورپردازی و گذاشتن آب نما هم چاره کار این معضل نیست.

در بهترین شرایط این فضاها به عنوان محلی برای ایستگاه های تاکسی خطی در نظر گرفته می شود که در این حالت انبوهی از تاکسی، ون و مینی‌بوس‌هایی را می بینیم که کربن را به درون بدن عابرین فرو می کنند. شاید پل سیدخندان مثال مناسب آن باشد که در حال حاضر یکی از کانون های آلوده ساز شهر تهران محسوب می شود.

معتادان و بی خانمان‌ها فضای مناسبی را برای خود در این مکان‌ها جستجو می‌کنند و دزدها و زورگیرها مخفی گاه خوبی برای در کمین نشستن به انتظار شکار می‌یابند.

عابر پیاده هنگام مواجهه با این پدیده (پل روگذر) باچنان هیولایی برخورد می کند که فرار را بر قرار ترجیح می دهد.صدای هولناک حرکت اتوموبیل ها در روی پل و بازتاب صدای آنها در زیر پل چنان هیاهویی را ایجاد می کند که حس ناامنی نام مناسبی برای آن است.عدم وجود مقیاس انسانی در ابعاد و اندازه های آن نیز بی تاثیر در آن نیست. انسان در این فضا احساس حقارت می کند و هیچگونه احساس تعلقی با آنها برقرار نمی کند.

این عوامل دست به دست هم می دهند و سبب این می شوند که این فضاها که در واقع جزیی از شهر هستند هیچوقت با شهر پیوند برقرار نکنند و به عنوان زایده ای در شهر باقی بمانند. شهروندان نیز هیچگاه این فضاها را از آن خود نمی دانند. بنابراین،هیچ نظارت عمومی نیز بر روی آن ها صورت نمی گیرد.

پاکیزه نگه داشتن این فضاها دیگر اهمیتی برای شهروندان ندارد چرا که فضا متعلق به آن ها نیست. به راحتی آشغال های خود را در این مکان ها خالی می کنند.  هیچوقت در آن ها حضور ندارند مگر به اضطرار. هنگام مواجهه با چنین هیولایی خود را در برابر سدی مشاهده می کند که گذر از آن مانند وارد شدن به عرصه نبرد نابرابر است؛ نبرد انسان با اتوموبیل های بی رحمی که با سرعت زیاد مانع عبور  وی از خیابان می شوند.

در تمام کشورهای توسعه یافته که قدمت شهرنشینی بالایی دارند به جز آمریکا، که توسعه شهرهای آن نیز برمبنای اتوموبیل است، توجه به عابر پیاده از مهم ترین ارکان توسعه آن هاست؛ چرا که رونق و سرزندگی در شهرها مدیون حضور پیاده در تمام فضاهای شهری است، نه حضور اتوموبیل.

در نتیجه این وضعیت با شهری مواجه می شویم که هیچ گفتگویی با شهروندانش برقرار نمی کند و جامعه ای بی تفاوت را تربیت می کند که به خود اجازه می دهد تمام شهر را آسفالت کند و با اتوموبیل های رنگارنگ خود به روح و روان هر پیاده ای تجاوز کند.

با نگاهی جامعه شناختی به پدیده شهر می توان دریافت که شاید راهکار مناسب معضل ترافیک های شهری پل های روگذر نباشد و این درمان موقت باعث بروز زخم های عمیقی در شهر خواهد شد که ترمیم آن هزینه های مالی و اجتماعی بسیاری را به دنبال خواهد داشت.

این پل ها اگر بتوانند مشکلات ترافیک را موقتا حل کنند در درازمدت خود به عنوان گلوگاه های ترافیکی معضل را دوچندان می کنند. کما این که در حال حاضر این موضوع را می توان در روگذرهای شهر تهران مشاهده کرد.

زير گذر ها ميبايست در امتداد مسير هاي پياده طراحي شوند.

_زير گذر ميبايست عمود بر بزرگراهي كه از روي آن ميگذرد ساخته شود.مگر در موارد خاص كه امتداد زير گذر نسبت به محور راه مايل باشد.در اين صورت زاويه بين زير گذر و بزرگراه نميبايست از 60 درجه كمتر باشد.

_ورودي هاي زير گذر ميبايست براي پياده ها قابل رويت باشد.

_ورودي هاي زير گذر ميبايست داراي گشايش هايي باشد كه حداكثر نور و هوا تامين شود.

_با تغيير بافت و ايجاد علائم بساوايي در كفسازي ميبايست نزديك شدن به ورودي و پلكان زيرگذر(بخصوص براي نا بينايان)مشخص شود.

_خروجي زير گذر ميبايست در هنگام ورود به گذر قابل رويت باشد.

_در زير گذر ها ميبايست از نبش هاي تند كه مخفي گاه ايجاد ميكنند پرهيز شود.نبشهاي موجود ميبايست به صورت گرد يا پخ اصلاح شوند.

_تجهيز زير گذر با طول بيش از 10 متر به نور گير و هواكش الزامي است.

_احجام و نما هاي بيروني نور گير ها و هوا كش ها مي بايست متناسب با كاراكتر پيرامون و ويژگيهاي خاص آن زير گذر باشد.

_بدنه هاي داخل زير گذر ميبايست داراي رنگ هاي شاد و روشن بوده و حس تنگي و تاريكي را القاء نكند.

_تاسيسات روشنايي ميبايست در برابر تخريب عمومي مقاوم باشد ودر عين حال تعمير و نگه داري آنها به راحتي ميسر باشد.

_سيم كشي ها وتجهيزات روشنايي ميباست به صورت توكار اجرا شوند.

_امكان تعمير و نگهداري تجهيزات وتاسيسات روشنايي ميبايست ميسر باشد.

_كف زير گذر ميبايست قابل شستشو وغير لغزنده باشد.

_در صورتي كه زير گذرشامل مسير پياده و دوچرخه باشد اين دو مسير ميبايست با تمهيدات فيزيكي از يكديگر تفكيك شوند.

_حد اقل فضاي آزاد داخلي زير گذرميبايست طبق جدول زير طراحي شود.

طول زير گذر پياده

حداقل فضاي آزاد داخلي (متر)

  عرض آزاد                       ارتفاع آزاد

۲۵متر و بيشتر

۳                                   ۲.۳۵

كمتر از ۲۵متر

۳.۵                                   ۲.۶

 

 

_عرض هيچ يك از شيب راهه ها و پله هاي منتهي به زير گذر نبايد از 75/1 متر كمتر باشد.

_حد اقل عرض شيب راهه دسترسي به زير گذر ميبايست برابر عرض زيرگذر باشد.

_شيب رامپ دسترسي به زير گذر نبايد بيشتر از 8% باشد.

_ايجاد تسهيلات لازم جهت دفع آب هاي سطحي و جلو گيري از جمع شدن آب در كف زير گذر الزامي است.

_براي طراحي فني زير گذر و جز ييات آن به استاندارد ها و اصول آيين نامه طراحي راهها مراجعه شود.

_حد اقل روشنايي در كليه نقاط زيرگذر  10 لوكس ميباشد.

ضوابط طرح بهسازي و نوسازي روگذر

_طرح روگذر ميبايست هماهنگ با كاراكتر و روحيه حاكم بر محيط پيرامون آن باشد.

_بايد جداره هاي روگذر به نحوي باشد كه داخل آن از بيرون به خوبي ديده شود.(جداره هاي شفاف)

_جداره رو گذر بايد به نوعي باشد كه عابرين امكان پرت كردن چيزي از آن به روي بزرگراه را پيدا نكنند.

_بدنه هاي رو گذر ميبايست به گونه اي باشد كه امكان تهويه هواي داخل آن وجود داشته و هوا در آن جريان داشته باشد.

_سقف و بدنه هاي رو گذر بايد به گونه اي باشد كه عابرين را در مقابل شرايط نا مطلوب اقليمي (آفتاب شديد-باد هاي تند-طوفان-باران و برف و....)حفظ كند.

_حد اقل ميزان روشنايي در رو گذر ها 5 لوكس است.

_عرض مفيد روگذر بايد متناسب با حجم حركت طراحي شده واز 25/2 متر كمتر نباشد.

_جنس پوشش كف روگذر پله ها يا رامپهاي آن بايد غير لغزنده باشد.

_تفاوت كف سازي در نزديكي ورودي رو گذربه گونه اي باشد كه نابينايان نزديك شدن به آن را تشخيص دهند.

_هدايت آب باران وبرف از روي سقف و بدنه هاي روگذر و پله ها در رامپ هاي آن به گونه اي باشد كه براي پياده ها و سواره هاي گذري از زير آن مشكل ايجاد نكند.

_نصب هر گونه تابلو-تبليغات و نوشته بر روي بدنه هاي رو گذر ممنوع است.

_پله ها- رامپ هاي روگذر نبايد سطح پياده را اشغال نموده و سد معبر ايجاد نمايد.

_فضاي زير پله ها يا رامپ هاي روگذر نبايد آشغال گير باشد.

_فضاي زير پله ها يا رامپ هاي روگذر نبايد به گوشه هاي پنهان و جرم خيز تبديل شود.

_جداره هاي داخلي آن بايد به گونه اي باشد كه امكان نشستن در آن وجود نداشته باشد.

_براي طراحي فني روگذر ها از استانداردها و ضوابط فني موجود در آيين نامه طراحي راه ها و NHTSA استفاده شود.

 

اخبار ما

انا لله و انا الیه راجعون

انا لله و انا الیه راجعون

انا لله و انا الیه راجعون همانا ما از خداییم و به سوی او باز میگردیم

مشاهده مطلب

سال نو مبارک

سال نو مبارک

حلول سال نو و بهار پرطراوت را که نشانه قدرت لایزال الهی و تجدید حیات طبیعت می باشد رابه تمامی عزیزان تبریک و تهنیت عرض نموده

مشاهده مطلب

افتتاح دفتر جدید شرکت طرح معماری ماندگار پارس

افتتاح دفتر جدید شرکت طرح معماری ماندگار پارس

افتتاح دفتر جدید واقع در شهر تاریخی یزد مقارن با روز مهندس و با حضور مدیرعامل برگزار گردید.

مشاهده مطلب

پل عابر پیاده

پل عابر پیاده

پل عابر پیاده

پل عابر پیاده

پل عابر پیاده

پل عابر پیاده

پل عابر پیاده

پل عابر پیاده